Στο πλαίσιο αυτό, συναντήσαμε τον κ. Αθανάσιο Ηλιάδη, επιστημονικά υπεύθυνο του Γαστρεντερολογικού Τμήματος του Θεραπευτηρίου Αθηνών, για να μας εξηγήσει γιατί το ηλικιακό όριο αλλάζει, ποια συμπτώματα δεν πρέπει να αγνοούνται και τι ισχύει πραγματικά σήμερα για την κολονοσκόπηση.
1. Γιατί τα τελευταία χρόνια αλλάζει το ηλικιακό όριο για τον προληπτικό έλεγχο και ακούμε όλο και συχνότερα ότι η κολονοσκόπηση πρέπει να ξεκινά από τα 45;
Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται διεθνώς μια ανησυχητική αύξηση των περιστατικών καρκίνου του παχέος εντέρου σε νεότερες ηλικίες, ακόμη και κάτω των 50 ετών. Μεγάλοι επιστημονικοί οργανισμοί, όπως η Αμερικανική Αντικαρκινική Εταιρεία και οι ευρωπαϊκές γαστρεντερολογικές εταιρείες, αναθεώρησαν τις οδηγίες τους, συστήνοντας την έναρξη του προληπτικού ελέγχου στα 45.
Η αλλαγή αυτή βασίζεται σε επιδημιολογικά δεδομένα και έχει στόχο την έγκαιρη ανίχνευση προκαρκινικών αλλοιώσεων, πριν αυτές εξελιχθούν σε κακοήθεια.
2. Πόσο συχνά συναντάτε στην κλινική σας περιστατικά καρκίνου ή προκαρκινικών αλλοιώσεων σε άτομα χωρίς οικογενειακό ιστορικό και σε σχετικά νεαρές ηλικίες;
Πλέον, δεν είναι σπάνιο να εντοπίζουμε πολύποδες ή και πρώιμο καρκίνο σε άτομα 45–50 ετών χωρίς κανένα οικογενειακό ιστορικό. Αυτό είναι ίσως το πιο ανησυχητικό στοιχείο: ο καρκίνος του παχέος εντέρου δεν αφορά μόνο όσους έχουν κληρονομική επιβάρυνση.
Ο σύγχρονος τρόπος ζωής, η διατροφή, η καθιστική ζωή, η παχυσαρκία και το κάπνισμα φαίνεται να παίζουν καθοριστικό ρόλο.
3. Ποια είναι η διαγνωστική αξία της κολονοσκόπησης σε σχέση με άλλες εξετάσεις προσυμπτωματικού ελέγχου;
Η κολονοσκόπηση παραμένει η πιο αξιόπιστη εξέταση για τον έλεγχο του παχέος εντέρου. Σε αντίθεση με άλλες μεθόδους (όπως το τεστ ανίχνευσης αίματος κοπράνων), δεν ανιχνεύει μόνο πιθανή αιμορραγία, αλλά επιτρέπει την άμεση οπτική εκτίμηση ολόκληρου του παχέος εντέρου και παράλληλα βοηθάει στην επεμβατική ενδοσκόπηση με άμεση αφαίρεση των πολυπόδων (αδενωμάτων) που θεωρούνται προκαρκινικές βλάβες.
4. Ποια συμπτώματα δεν θα πρέπει να υποτιμώνται ή να αποδίδονται αυτόματα σε καλοήθεις αιτίες, ακόμη και σε άτομα μικρότερης ηλικίας;
Συμπτώματα όπως αίμα στα κόπρανα, ανεξήγητη αναιμία, επίμονες αλλαγές στις κενώσεις, ανεξήγητη απώλεια βάρους και κοιλιακός πόνος χωρίς σαφή αιτία δεν πρέπει να αποδίδονται αυτόματα σε «αιμορροΐδες» ή «στρες», ακόμη και σε νεότερα άτομα. Η έγκαιρη διερεύνηση είναι καθοριστική.
5. Ένας από τους μεγαλύτερους φόβους του κοινού είναι ότι η κολονοσκόπηση είναι επώδυνη ή δύσκολη. Τι ισχύει σήμερα στην πράξη;
Σήμερα, η κολονοσκόπηση πραγματοποιείται με μέθη ή αναισθησία, με αποτέλεσμα ο εξεταζόμενος να μην αισθάνεται πόνο και συνήθως να μη θυμάται καν την εξέταση.
Η προετοιμασία έχει επίσης βελτιωθεί σημαντικά και είναι πολύ πιο ανεκτή και αποτελεσματικότερη σε σχέση με το παρελθόν. Στην πράξη, οι περισσότεροι ασθενείς δηλώνουν ότι ο φόβος τους ήταν πολύ μεγαλύτερος από την πραγματική εμπειρία.
6. Πόσο συχνά θα πρέπει να επαναλαμβάνεται η κολονοσκόπηση όταν το αποτέλεσμα είναι φυσιολογικό και πότε απαιτείται συχνότερος έλεγχος;
Σε άτομα μέσου κινδύνου με φυσιολογικό αποτέλεσμα, ο έλεγχος συνήθως επαναλαμβάνεται μετά από 5 έως 10 χρόνια.
Συχνότερη παρακολούθηση απαιτείται όταν ανευρεθούν πολύποδες, υπάρχει οικογενειακό ιστορικό ή άλλοι επιβαρυντικοί παράγοντες. Το διάστημα καθορίζεται εξατομικευμένα από τον γαστρεντερολόγο.
7. Αν είχατε να στείλετε ένα μόνο μήνυμα σε κάποιον που αναβάλλει συνεχώς την κολονοσκόπηση από φόβο ή αμηχανία, ποιο θα ήταν αυτό;
Η κολονοσκόπηση δεν σώζει απλώς ζωές. Προλαμβάνει τον καρκίνο πριν καν εμφανιστεί.
Μία εξέταση που διαρκεί λίγα λεπτά μπορεί να σας χαρίσει δεκαετίες ζωής.
Ευχαριστούμε τον κ. Αθανάσιο Ηλιάδη, επιστημονικά υπεύθυνο του Γαστρεντερολογικού Τμήματος του Θεραπευτηρίου Αθηνών για τις πληροφορίες.
Το Γαστρεντερολογικό Τμήμα του Θεραπευτηρίου Αθηνών προσφέρει ολοκληρωμένη διάγνωση και ενδοσκοπική θεραπεία των νοσημάτων του πεπτικού συστήματος, με απόλυτη ασφάλεια για τους ασθενείς.
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στο iatro.gr
